UNEVEN LIGHT OF DAY. Howe Gelb & A Band of Gypsies [HQ] from eureka music on Vimeo.

Boswandeling
‘Etherische americana’, zo omschreef een recensent de muziek van Marten de Paepe. De Paepe: “Mijn liedjes klinken te Engels voor americana, ze bevinden zich op het kruisvlak van folk en pop. En er zitten zeker dromerige elementen in, maar zelf ben ik erg down to earth. Met zaken als esoterie en soefi heb ik niks.” Sfeer speelt wel een belangrijke rol: “De luisteraar moet zin krijgen om een boswandeling te maken of om in de vensterbank een boek te lezen terwijl het buiten sneeuwt.” Hoe maak je muziek sfeervol? De Paepe: “Sommige liedjes hebben de stemming al in zich, het vuurtje moet alleen nog aangewakkerd worden. Om ervoor te zorgen dat de sfeer een liedje zo draagt dat het echt bij de luisteraar binnenkomt, dat is het allermoeilijkste.”

Oude dingen
De 27-jarige De Paepe is melancholicus pur sang, liever kijkt hij achterom dan vooruit: “Ik ben erg van de oude dingen, over het heden en de toekomst voel ik een voortdurende onvrede. Het verleden is voor mij een veilig baken”. Niet zo verrassend dus dat hij historicus is geworden: “De geschiedenis staat bol van de mooie verhalen, anekdotes en rare mensen. Het is eigenlijk een roman op zich.” Het doorbladeren van oude fotoalbums is een geliefde bezigheid van De Paepe: “Onlangs heb ik nog samen met mijn moeder foto’s bekeken waarop ik mijn eerste tandjes kreeg. Ik kan daar echt van genieten.” De manier waarop hij muziek benadert, is eveneens bijna fotografisch te noemen: “Met mijn liedjes wil ik een bepaalde ervaring vastleggen, ik ben bang dat het anders vervliegt.”

Jaloers
Toen De Paepe kennismaakte met het enigmatische wonderkind Nick Drake, wist hij dat hij een jongen met gitaar wilde zijn. Tot die tijd speelde hij voornamelijk in gitaarbandjes. De Paepe: “Nick Drake creëert een heel mooie sfeer in zijn liedjes en tokkelt prachtig op de gitaar.” Andere muzikale voorbeelden zijn Townes van Zandt, Ane Brun en Hank Williams III. Verheugd is De Paepe over de toenemende belangstelling in Nederland voor singer-songwriters. Zelf heeft hij veel bewondering voor de Brabantse troubadour Mathijs Leeuwis: “Mathijs Leeuwis schrijft heel knap op ambachtelijke wijze zijn liedjes en put hierbij uit zijn persoonlijk leven. Daar ben ik best jaloers op, zelf ga ik veel abstracter te werk.”

Onwerkelijk
Ongeveer een jaar geleden vond er een tragische gebeurtenis plaats in het leven van de jonge muzikant: op 26-jarige leeftijd slechts overleed bij een verkeersongeluk in Nijmegen Hanneke Janssen, de celliste van de band. De Paepe: “Als je in de twintig bent, kan een opa, een oma of je kat dood gaan, maar niet een vriendin. Mensen mogen gewoon niet dood gaan op die leeftijd.” Vrij snel na het ongeluk is hij weer op gaan treden, tot verbazing van mensen uit zijn omgeving. Maar De Paepe is er dagelijks mee bezig: “Het is nog heel onwerkelijk, ik denk steeds dat ze morgen belt.” Heeft hij er een liedje over gemaakt? De Paepe: “Ik heb geprobeerd er over te schrijven, maar het lukt me niet. Wel is het verspreid in andere nummers terechtgekomen.”

‘Beste popliedje’
Begin volgend jaar verschijnt, waarschijnlijk bij Excelsior, de nieuwe cd. De Paepe is verguld met de aandacht van dit grote platenlabel en hoopt stiekem op een doorbraak. Het nieuwe album zal wat steviger klinken dan de voorganger. De Paepe: “Ik laat mijn hardere kant horen. Excelsior werkte eerder met bands als Caesar en Darryl Ann, dus dan kom je al snel uit bij de indierock.” Er staat voornamelijk nieuw materiaal op het schijfje. Daarnaast zijn drie liedjes van het debuut in een nieuwe jas gestoken, waaronder “Island In The Sea”. De Paepe: “Dit lied klinkt op het nieuwe album veel dreigender door de donkere gitaarpartijen, de footstomps en de handclaps: het is nu een van de beste liedjes uit de pophistorie!”

Soeppan
Liefhebbers van puffende, piepende potten- en pannenmuziek in de stijl van Tom Waits, De Kift en Andre Manuel komen bij Skarl prima aan hun trekken. Veelal in het Fries bezingt deze formatie op hun laatste cd ‘Serenade’ geromantiseerde verhalen die aan het begin van de vorige eeuw in visserdorpjes werden uitgewisseld tussen zeelieden, marskramers en circusartiesten. Verhalen over arbeiders, de fanfare, liefde en verlangen en met als instrumentarium o.a. trombone, trekzak, traporgel, vuilnisvat en soeppan. De teksten zijn doorspekt met de nodige zwarte humor en zelfspot. Feenstra: “Ons motto is: lachen om de trieste dingen en huilen om de vrolijke dingen.”

Geluiden pakken
Min of meer toevallig is de oprichting van Skarl tot stand gekomen. Tien jaar geleden verzorgde een driekoppig gezelschap een optreden voor Omroep Friesland om leden te werven. Het drietal bleek muzikaal gezien op dezelfde golflengte te zitten en besloot er mee door te gaan. Als inspiratie voor de bandnaam diende het Friese Skarl, een dorpje vlakbij de huidige repetitieruimte in Workum. Feenstra: “We vinden Skarl een mooi woord en in het Fries betekent het ook nog zoiets als ‘scharrelen’. Ook wij scharrelen wat rond en proberen zo allerlei geluiden te pakken.” Ondertussen is de bezetting gegroeid tot zeven man -een pianist en saxofonist zijn toegevoegd- en als alles meezit presenteert de formatie volgend jaar haar nieuwe cd. Aan het typische Skarl-geluid wordt niet veel gesleuteld, wel belooft Feenstra “een iets positievere toonzetting.”

Zolder
Op de eerste albums van Skarl was voornamelijk het Fries de voertaal. Commercieel gezien misschien niet zo handig, erkent ook Feenstra: “Van het Achterhoeks of het Limburgs pik je hier en daar nog wel wat op, maar het Fries is een eigen taal met aparte woorden. Het is en blijft echter onze moedertaal en een mooie taal om in te zingen bovendien”. Toch heeft Skarl ervoor gekozen om meer teksten voor hun nieuwe cd in het Nederlands te schrijven. De reden: de tekstschrijvers van de band, Pieter Kurpershoek en Philippus Feenstra wonen al een poosje niet meer in het noorden. En de Nederlandse taal heeft ook zijn charme: “Het Nederlands is scherper en hoekiger, het Fries klinkt soms iets te vriendelijk.” Wellicht helpt de overstap op de Nederlandse taal de band aan optredens buiten de regio Friesland. Feenstra: “Van de duizend geperste cd’s van Serenade liggen er nog aardig wat op zolder.”

Onaf
Net als De Kift en De Ketterse Fanfare heeft Skarl een zwak voor de schaduwkant van het bestaan. Feenstra: “Een echte verklaring hiervoor heb ik niet. Wel is het zo dat onze zanger veel inspiratie haalt uit zijn werk met verstandelijk gehandicapten.” Het raspende stemgeluid van zanger Pieter Kurpershoek en de rammelende cadans van de liedjes maken dat Skarl niet bepaald gepolijst klinkt; je zou hun muziek ook als ‘onaf’ kunnen karakteriseren. Feenstra: “Ik woon zelf ook liever in een jarendertighuis dan in een nieuwbouwwoning. En een zwart-witfoto vind ik mooier dan een kleurenfoto.” En vanwaar de voorliefde voor onalledaagse instrumenten als marimba, klokkenspel, draailier en traporgel? “In de muziekzaal in Drachten waar we ‘Serenade’ hebben opgenomen, stonden toevallig een marimba en een lyra (soort klokkenspel dat in drumbands gebruikt wordt). Die hebben we gebruikt om het klankpalet zo mooi mogelijk te maken. En een traporgel koop je voor een prikkie op de rommelmarkt!”

Straatnieuws Utrecht, oktober 2009

Zang en middelmatig gitaarspel staat achter de naam van Dave Zobl op het uitklapbare deel van de in een digipack gestoken cd And So It Goes (eigen beheer). Natuurlijk valt het reuze mee met dat gitaarspel en mocht het werkelijk niet zo veel voorstellen, dan is er op deze prachtplaat nog altijd het echt goede gitaarwerk van producer Will Kimbrough. En die had in de studio ook nog de beschikking over mandoline, banjo, toetsen en mondharmonica. And So It Goes is americana met soul. Dat is op zich al mooi, bovendien schrijft Dave Zobl fraaie beeldende songs. Naast Kimbrough worden die nummers gebracht door David Henry (cello, percussie, zang), Paul Griffith (drums, percussie), Jim Horn en Steve Hermann (blaasinstrumenten) en verder is er een streepje accordeon van Barry Walsh en zang van Jonell Mosser op Open To Love. Dat nummer lijkt machtig veel op het beste werk van Van Morrison en dan heb ik het dus over Moondance en Astral Weeks. Lightning Bugs And Clotheslines is pure Tony Joe White. Kan ook niet anders in een liedje over bijtende vissen en mosquitos. Heerlijk loom ook. Six String Therapy is jazz zoals Walter Hyatt het bracht. De vergelijkingen moeten slechts richting geven, want deze cd maakt vooral duidelijk dat Dave Zobl een oorspronkelijk artiest is. Een uitstekend zanger met liedjes die tijdloze klasse uitstralen. Dit is trouwens al de vierde cd van deze laatbloeier uit Colorado, die opgroeide in Iowa. Verkrijgbaar bij CD Baby.

Onlangs gaf Joe Ely enkele concerten met zijn hard rockende band uit de tweede helft van de jaren tachtig. Die band bestond uit gitarist David Grissom, bassist Jimmy Pettit, drummer Davis McLarty (tegenwoordig behartigt hij de zakelijke belangen van diverse Texaanse artiesten) en Bobby Keyes (tevens saxofonist van de Rolling Stones). Nu maar hopen dat ze ook in de studio aan het werk zijn geweest. Hoe dan ook, van zowel Grissom als Pettit verschenen soloplaten. Vegas Hotel (eigen beheer) is het debuut van Jimmy Pettit, die na zijn tijd bij Joe Ely net als McLarty onderdak vond bij de bijzondere bluesgitarist John Campbell. Niet voor lang, want Campbell overleed in 1993. Vegas Hotel is aan hem opgedragen, evenals aan de in 2001 overleden drummer Mambo John Treanor (nog te horen op Last Of The Primitives, een nummer waar Pettit al in 1997 aan gewerkt had). Pettit heeft een opvallend album afgeleverd, waarop de voodoo heerst. Letterlijk in het nummer Voodoo Edge van John Campbell. Pettit lijkt samen met zijn band het gat te willen vullen dat de niet meer actieve Captain Beefheart heeft veroorzaakt. Tevens doet Vegas Hotel denken aan het latere werk van Willy DeVille. Alsof Pettit staat te spelen tussen de bovengrondse graven van New Orleans. Zijn grommende stem is zeer de moeite waard. Die stem en de muzikale koers gaan ook aardig in de richting van Mystery Slang. De vergelijking met die artiest, wiens sfeervolle blues bestemd leek voor louche nachtclubs, maakte ik eerder al eens in recensies van Dyl en Bo Ramsey. Pettit speelt op Vegas Hotel basgitaar, een enkele keer gitaar en mondharmonica. De bezwerende voodoo veroorzaakt hij mede met de van oorsprong Afrikaanse percussie-instrumenten djembe en cabasa. Verkrijgbaar bij CD Baby.

Onlangs gaf Joe Ely enkele concerten met zijn hard rockende band uit de tweede helft van de jaren tachtig. Die band bestond uit gitarist David Grissom, bassist Jimmy Pettit, drummer Davis McLarty (tegenwoordig behartigt hij de zakelijke belangen van diverse Texaanse artiesten) en Bobby Keyes (tevens saxofonist van de Rolling Stones). Nu maar hopen dat ze ook in de studio aan het werk zijn geweest. Hoe dan ook, van zowel Grissom als Pettit verschenen soloplaten. 10.000 Feet (Wide Lode Records/Sonic Rendezvous) heet de tweede cd van David Grissom. Na Loud Music gaat Grissom door met het etaleren van zijn kunnen. Voor gitaristen die dieper in deze materie willen duiken is er een boek van zijn hand, A Guide To Blues/Rock Guitar Soloing. Op 10.000 Feet draait het niet alleen om het gitaargeweld, dat overigens iets minder hard is dan op topplaten als Lord Of The Highway van Joe Ely of Whenever We Wanted (zeer onderschat album!) van John Mellencamp. Dat mag een lichte tegenvaller zijn, daar staat tegenover dat Grissom heel aardige liedjes weet te schrijven. En zijn zingen is ook in orde. Met de fraaie rootsrock van Take Me Back To Texas kan hij voor de dag komen in zijn thuisstaat. Op sommige momenten komt Grissom aardig in de buurt van het werk van de betreurde Stephen Bruton. Het instrumentale Butterbean Friday begint als iets van The Fabulous Thunderbirds, maar op het eind laat hij zijn gitaar praten als Jimi Hendrix. Het allermooist is ook al louter instrumentale Dover Soul.

En dan nog even dit: van Joe Ely en zijn oude band verscheen dit jaar Live Chicago 1987, slechts te verkrijgen via de website van Ely of bij Texaanse winkels als Waterloo Records en Lone Star Records.

Door Peter Pleyte

Het heeft geen haar gescheeld of dit debuut van Sam Baker zou nooit zijn verschenen. In 1986 ontsnapt hij namelijk op het nippertje aan de dood na een aanslag van de guerrillabeweging Lichtend Pad, tijdens een reis door Peru. Een groot aantal operaties later is hij weer in staat zijn leven op de rails te zetten. Een leven dat begint in een kinderrijk gezin in Itasca, een klein stadje op de prairie ten zuidwesten van Dallas. Moeder speelt psalmen in de Presbyeriaanse kerk. Vaders bezigheden hebben een meer profane aard; hij luistert vooral naar de platen van Lighting Hopkins, Brownie McGhee en Sonny Terry. Een van de eerste platen die zoonlief hoort is Ride This Train van Johnny Cash en hij is gelijk onder de indruk van diens manier van storytelling. eerst schrijft hij korte verhalen. Later zet hij ze ook op muziek. De cd-titel Mercy heeft slechts één woord, net als alle titels van de twaalf nummers die er op staan. Je zou kunnen zeggen dat hij zijn woorden zorgvuldig kiest. Al bij een eerste luisterbeurt is duidelijk dat het hier om een uitzonderlijk getalenteerde singer-songwriter gaat. Met een enigszins Dylaneske stem, het zand van de prairie nog op de stembanden, verhaalt hij, soms meer sprekend dan zingend. Elk liedje is een verhaal apart. Verlangen in Waves, over een man die na vijftig jaar zijn vrouw verliest: he walks down to the ocean… bends to touch the water, kneels to pray… he writes her name in the sand… waves wash it away. Humoer in Thuirday, over een ongehuwde moeder: she feels so alone… there’s a hole inside… it’s like a country song… but it feels a lot sadder than what the radio plays. Contemplatie in Steel over de aanslag: the dead say… fare thee well. Het doet denken aan Guy Clark en Townes van Zandt, grote namen inderdaad, maar de associatie ontstaat spontaan. In een aantal nummers prachtige tweede stemmen van onder anderen Jessi Colter en Kevin Welch. Uitgebalanceerde instrumentatie van gitaar, mondharmonica, pedal stell, dobro, viool, mandoline en ook een cello in het instrumentale titelnummer dat de cd afsluit. Er is maar één conclusie mogelijk: een meer poëtisch debuut met een mooiere balans tussen licht en donker zal er dit jaar niet meer verschijnen. Achter de repeatknop. Again and again and again. (vijf sterren)

Door John Gjaltema

Hij draagt een blauwe cowboyhoed van suede. Hij bevindt zich in een bordeel in Juarez en op zijn schoot zit een dame. Zonder dat iemand het hoort zingt hij in zichzelf een liedje. Hij zingt waiting round to die. Zo begint Sam Baker zijn tweede cd Pretty World. Het volgende nummer gaat over een vrouw die haar hele leven tegen iedereen vertelt dat ze een weeskind is. Maar eigenlijk is dat helemaal niet waar. In werkelijkheid was haar moeder het beu, altijd een rondhangend kind dat om aandacht vroeg. Dus bracht moederlief haar naar een weeshuis voor meisjes. Daar zat ze dan, het enige meisje met sluik haar in een weeshuis vol krullen. Sam Baker (akoestische gitaar, mondharmonica) is een begenadigd verhalenverteller. Met slechts enkele woorden heeft hij je te pakken. Je ziet de taferelen voor je. In het derde nummer heeft hij het over een vrouw die in een stacaravan woont aan de rand van Reno. Ze is altijd te vinden in het casino. In haar ene hand een glas gin, in de andere hand muntgeld voor de speelautomaten. Ze heeft het nodig, de actie. In weer een ander nummer stopt een vrouw haar hele leven in dozen. Foto’s van kinderen met gebitjes als een fietsenrek. Tekeningen van diezelfde kinderen. Trofeeën en een oude krant met een trouwfoto en een stapel valentijnskaarten. Ik hou van je, staat er in geschreven. Sam Baker heeft het zand van de prairie nog op de stembanden, schreef Peter Pleyte treffend in een recensie van het debuut Mercy, een van de sterkste albums van dit decennium. Met Pretty World heeft de Texaan opnieuw een plaat afgeleverd voor de jaarlijstjes. De begeleiding is wederom van Mike Daly (pedal steel, slidegitaar), Ron DeLaVega (bas, cello), Mickey Grimm (drums, percussie), Rick Plant (elektrische gitaar) en producers Tim Lorsch (viool, mandoline) en Walt Wilkins (akoestische gitaar, zang). Als gasten komen dan nog onder anderen Joel Guzman, Lloyd Maines, Fats Kaplan en Gurf Morlix opdraven. Subliem werkstuk. (vijf sterren)